Thư Thứ Hai Gởi Cho Ti-mô-thê

Mặc dù không có ghi chép Kinh Thánh trực tiếp nào làm sáng tỏ vấn đề này, có vẻ như Phao-lô có thể đã bị bắt lại ở Ni-cô-bô-li hoặc Trô-át và bị đưa trở lại Rô-ma dưới một bản án tử hình. Điều này có vẻ có khả năng, bởi vì trong một bức thư thứ hai gởi cho Ti-mô-thê, được viết có lẽ vào khoảng năm 64-67 sau Công Nguyên, Phao-lô một lần nữa đề cập đến chính mình như một tù nhân và cũng đề cập đến việc đã thực hiện những gì rõ ràng là một sự bào chữa pháp lý.

Giọng điệu của bức thư cuối cùng được biết của Phao-lô cho thấy rằng Phao-lô biết thời gian của mình đã ngắn. Một số người ủng hộ ông đã từ bỏ ông trước sự bắt bớ, và Phao-lô muốn Ti-mô-thê đến với ông càng sớm càng tốt. Ty-chi-cơ, người đã là sứ giả của Phao-lô vào những dịp khác, đang được gởi đến Ê-phê-sô có lẽ để mang bức thư này và cũng để giải thoát Ti-mô-thê để Ti-mô-thê có thể đi cùng với Phao-lô. Phao-lô cảnh báo Ti-mô-thê về sự chống đối sắp đến và khuyến khích ông mạnh mẽ trong việc bảo vệ đức tin. Có một ý thức cấp bách trong những lời khuyên nhủ của ông, như thể Ti-mô-thê là mối liên kết cuối cùng của Phao-lô với các thế hệ tương lai, những người mà tin lành sẽ được giao phó.

1 ¹ Ta, Phao-lô, theo ý-muốn Đức Chúa Trời, làm sứ-đồ của Đức Chúa Jêsus-Christ, đặng rao-truyền lời hứa của sự sống trong Đức Chúa Jêsus-Christ, ² gởi cho Ti-mô-thê, là con rất yêu-dấu của ta: nguyền con được ân-điển, sự thương-xót, sự bình-an ban cho bởi Đức Chúa Trời, là Cha, và bởi Đức Chúa Jêsus-Christ, Chúa chúng ta!

³ Ta cảm-tạ Đức Chúa Trời mà ta hầu việc bằng lương-tâm thanh-sạch như tổ-tiên ta đã làm, cả ngày lẫn đêm ta ghi-nhớ con không thôi trong khi cầu-nguyện. ⁴ Vì ta nhớ đến nước mắt con, muốn đến thăm con quá chừng, để được đầy lòng vui-vẻ. ⁵ Ta cũng nhớ đến đức-tin thành-thật của con, là đức-tin trước đã ở trong Lô-ít, bà-nội con, và trong Ơ-nít, mẹ con, ta chắc rằng nay cũng ở trong con nữa.

⁶ Vậy nên ta khuyên con hãy nhen lại ơn của Đức Chúa Trời ban cho, mà con đã nhận-lãnh bởi sự đặt tay của ta. ⁷ Vì Đức Chúa Trời chẳng ban cho chúng ta tâm-thần nhút-nhát, bèn là tâm-thần mạnh-mẽ, có tình thương-yêu và giè-giữ. ⁸ Vậy, con chớ thẹn vì phải làm chứng cho Chúa chúng ta, cũng đừng lấy sự ta vì Ngài ở tù làm xấu-hổ; nhưng hãy cậy quyền-phép Đức Chúa Trời mà chịu khổ với Tin-lành. ⁹ Ấy chính Chúa đã cứu chúng ta, đã gọi chúng ta bởi sự kêu-gọi thánh, chẳng phải theo việc làm chúng ta, bèn là theo ý riêng Ngài chỉ-định, theo ân-điển đã ban cho chúng ta trong Đức Chúa Jêsus-Christ từ trước muôn đời vô-cùng, ¹⁰ mà bây giờ mới bày ra bởi sự hiện ra của Đức Chúa Jêsus-Christ, Cứu-Chúa chúng ta, Ngài đã hủy-phá sự chết, dùng Tin-lành phô-bày sự sống và sự không hề chết ra cho rõ-ràng.

¹¹ Ấy là vì Tin-lành đó mà ta đã được lập làm người giảng-đạo, sứ-đồ và giáo-sư, ¹² ấy lại là cớ mà ta chịu khổ. Nhưng ta chẳng hề hổ-thẹn, vì biết ta đã tin Đấng nào, chắc rằng Đấng ấy có quyền-phép giữ sự ta đã phó-thác cho đến ngày đó.

¹³ Hãy lấy lòng tin và yêu trong Đức Chúa Jêsus-Christ mà giữ lấy mẫu-mực của các sự dạy-dỗ có ích, là sự con đã nhận-lãnh nơi ta. ¹⁴ Hãy nhờ Đức Thánh-Linh ngự trong chúng ta mà giữ lấy đều phó-thác tốt-lành.

¹⁵ Con biết rằng mọi người ở xứ A-si đã lìa bỏ ta; trong số ấy có Phy-ghen và Hẹt-mô-ghen. ¹⁶ Cầu-xin Chúa thương-xót lấy nhà Ô-nê-si-phô-rơ, vì người đòi phen yên-ủi ta, chẳng hề lấy sự ta bị xiềng-xích làm xấu-hổ. ¹⁷ Lại còn, khi người vừa đến thành Rô-ma, đã vội-vã kiếm ta, và kiếm được. ¹⁸ Xin chính mình Chúa cho người tìm thấy sự thương-xót của Chúa trong ngày đó! Con lại biết hơn kẻ khác, người ở Ê-phê-sô đã hầu việc ta mọi đàng.

2 ¹ Vậy, hỡi con, hãy cậy ân-điển trong Đức Chúa Jêsus-Christ mà làm cho mình mạnh-mẽ. ² Những đều con đã nghe nơi ta ở trước mặt nhiều người chứng, hãy giao-phó cho mấy người trung-thành, cũng có tài dạy-dỗ kẻ khác. ³ Hãy cùng ta chịu khổ như một người lính giỏi của Đức Chúa Jêsus-Christ. ⁴ Khi một người đi ra trận, thì chẳng còn lấy việc đời lụy mình, làm vậy đặng đẹp lòng kẻ chiêu-mộ mình. ⁵ Cũng một lẽ đó, người đấu sức trong diễn-trường chỉ đấu nhau theo lệ-luật thì mới được mão triều-thiên. ⁶ Người cày ruộng đã khó-nhọc thì phải trước nhứt được thâu hoa-lợi. ⁷ Hãy hiểu rõ đều ta nói cho con, và chính Chúa sẽ ban sự khôn-ngoan cho con trong mọi việc.

⁸ Hãy nhớ rằng Đức Chúa Jêsus-Christ, sanh ra bởi dòng vua Đa-vít, đã từ kẻ chết sống lại, theo như Tin-lành của ta, ⁹ vì Tin-lành đó mà ta chịu khổ, rất đỗi bị trói như người phạm tội; nhưng đạo của Đức Chúa Trời không hề bị trói đâu. ¹⁰ Vậy nên, ta vì cớ những người được chọn mà chịu hết mọi sự, hầu cho họ cũng được sự cứu trong Đức Chúa Jêsus-Christ, với sự vinh-hiển đời đời. ¹¹ Lời nầy chắc-chắn lắm: Ví bằng chúng ta chết với Ngài, thì cũng sẽ sống với Ngài; ¹² lại nếu chúng ta chịu thử-thách nổi, thì sẽ cùng Ngài đồng trị; nếu chúng ta chối Ngài, thì Ngài cũng sẽ chối chúng ta; ¹³ nếu chúng ta không thành-tín, song Ngài vẫn thành-tín, vì Ngài không thể tự chối mình được.

¹⁴ Nầy là đều con hãy nhắc lại và răn-bảo trước mặt Đức Chúa Trời rằng, phải tránh sự cãi-lẫy về lời nói, sự đó thật là vô-dụng, chỉ hại cho kẻ nghe mà thôi. ¹⁵ Hãy chuyên tâm cho được đẹp lòng Đức Chúa Trời như người làm công không chỗ trách được, lấy lòng ngay-thẳng giảng-dạy lời của lẽ thật. ¹⁶ Nhưng phải bỏ những lời hư-không phàm-tục; vì những kẻ giữ đều đó càng sai-lạc luôn trong đường không tin-kính, ¹⁷ và lời nói của họ như chùm-bao ăn lan. Hy-mê-nê và Phi-lết thật như thế, ¹⁸ họ xây-bỏ lẽ thật; nói rằng sự sống lại đã đến rồi, mà phá-đổ đức-tin của một vài người cách như vậy, ¹⁹ Tuy vậy, nền vững-bền của Đức Chúa Trời đã đặt vẫn còn nguyên, có mấy lời như ấn đóng rằng: Chúa biết kẻ thuộc về Ngài; lại rằng: Phàm người kêu-cầu danh Chúa thì phải tránh khỏi sự gian-ác. ²⁰ Trong một nhà lớn, không những có bình vàng bình bạc mà thôi, cũng có cái bằng gỗ bằng đất nữa, thứ thì dùng việc sang, thứ thì dùng việc hèn. ²¹ Vậy, ai giữ mình cho khỏi những đều ô-uế đó, thì sẽ như cái bình quí-trọng, làm của thánh, có ích cho chủ mình và sẵn-sàng cho mọi việc lành.

²² Cũng hãy tránh khỏi tình-dục trai-trẻ, mà tìm những đều công-bình, đức-tin, yêu-thương, hòa-thuận với kẻ lấy lòng tinh-sạch kêu-cầu Chúa. ²³ Hãy cự những lời biện-luận điên-dại và trái lẽ, vì biết rằng chỉ sanh ra đều tranh-cạnh mà thôi. ²⁴ Vả, tôi-tớ của Chúa không nên ưa sự tranh-cạnh; nhưng phải ở tử-tế với mọi người, có tài dạy-dỗ, nhịn-nhục, ²⁵ dùng cách mềm-mại mà sửa-dạy những kẻ chống-trả, mong rằng Đức Chúa Trời ban cho họ sự ăn-năn để nhìn biết lẽ thật, ²⁶ và họ tỉnh-ngộ mà gỡ mình khỏi lưới ma-quỉ, vì đã bị ma-quỉ bắt lấy đặng làm theo ý nó.

3 ¹ Hãy biết rằng trong ngày sau-rốt, sẽ có những thời-kỳ khó-khăn. ² Vì người ta đều tư-kỷ, tham tiền, khoe-khoang, xấc-xược, hay nói xấu, nghịch cha mẹ, bội-bạc, không tin-kính, ³ vô-tình, khó hòa-thuận, hay phao-vu, không tiết-độ, dữ-tợn, thù người lành, ⁴ lường thầy phản bạn, hay nóng giận, lên mình kiêu-ngạo, ưa-thích sự vui chơi hơn là yêu-mến Đức Chúa Trời, ⁵ bề ngoài giữ đều nhơn-đức, nhưng chối-bỏ quyền-phép của nhơn-đức đó. Những kẻ thể ấy, con hãy lánh xa đi. ⁶ Trong bọn họ có kẻ lẻn vào các nhà, quyến-dụ lòng những người đờn-bà mang tội-lỗi, bị bao nhiêu tình-dục xui-khiến; ⁷ vẫn học luôn mà không hề thông-biết lẽ thật được. ⁸ Xưa kia Gian-nét với Giam-be chống-trả Môi-se thể nào, thì những kẻ nầy cũng chống-trả lẽ thật thể ấy: lòng họ hoại-bại, đức-tin họ không thể chịu thử-thách được. ⁹ Nhưng họ không làm thêm được nữa, vì sự điên-dại của họ sẽ bày-tỏ ra cho thiên-hạ, cũng như của hai người kia.

¹⁰ Về phần con, con đã nói theo ta trong sự dạy-dỗ, tánh-hạnh, ý-muốn, đức-tin, nhịn-nhục, yêu-thương, bền-đỗ của ta, ¹¹ trong những sự bắt-bớ, và hoạn-nạn đã xảy đến cho ta tại thành An-ti-ốt, Y-cô-ni và Lít-trơ. Những sự bắt-bớ đó ta đều chịu cả, và Chúa đã cứu ta thoát khỏi luôn luôn. ¹² Vả lại, hết thảy mọi người muốn sống cách nhơn-đức trong Đức Chúa Jêsus-Christ, thì sẽ bị bắt-bớ. ¹³ Nhưng những người hung-ác, kẻ giả-mạo thì càng chìm-đắm luôn trong đều dữ, làm lầm-lạc kẻ khác mà cũng lầm-lạc chính mình nữa.

¹⁴ Về phần con, hãy đứng vững trong những sự con đã đem lòng tin chắc mà học và nhận lấy, vì biết con đã học những đều đó với ai, ¹⁵ và từ khi con còn thơ-ấu đã biết Kinh-thánh vốn có thể khiến con khôn-ngoan để được cứu bởi đức-tin trong Đức Chúa Jêsus-Christ. ¹⁶ Cả Kinh-thánh đều là bởi Đức Chúa Trời soi-dẫn, có ích cho sự dạy-dỗ, bẻ-trách, sửa-trị, dạy người trong sự công-bình, ¹⁷ hầu cho người thuộc về Đức Chúa Trời được trọn-vẹn và sắm sẵn để làm mọi việc lành.

4 ¹ Ta ở trước mặt Đức Chúa Trời và trước mặt Đức Chúa Jêsus-Christ là Đấng sẽ đoán-xét kẻ sống và kẻ chết, nhơn sự đến của Ngài và nước Ngài mà răn-bảo con rằng: ² hãy giảng đạo, cố khuyên, bất-luận gặp thời hay không gặp thời, hãy đem lòng rất nhịn-nhục mà bẻ-trách, nài-khuyên, sửa-trị, cứ dạy-dỗ chẳng thôi. ³ Vì sẽ có một thời kia, người ta không chịu nghe đạo lành; nhưng vì họ ham nghe những lời êm tai, theo tư-dục mà nhóm-họp các giáo-sư xung-quanh mình, ⁴ bịt tai không nghe lẽ thật, mà xây hướng về chuyện huyễn. ⁵ Nhưng con, phải có tiết-độ trong mọi sự, hãy chịu cực-khổ, làm việc của người giảng Tin-lành, mọi phận-sự về chức-vụ con phải làm cho đầy-đủ.

⁶ Về phần ta, ta đang bị đổ ra làm lễ quán, kỳ qua đời của ta gần rồi. ⁷ Ta đã đánh trận tốt-lành, đã xong sự chạy, đã giữ được đức-tin. ⁸ Hiện nay mão triều-thiên của sự công-bình đã để dành cho ta; Chúa là quan án công-bình, sẽ ban mão ấy cho ta trong ngày đó, không những cho ta mà thôi, nhưng cũng cho mọi kẻ yêu-mến sự hiện đến của Ngài.

⁹ Hãy cố-gắng đến cùng ta cho kíp; ¹⁰ vì Đê-ma đã lìa-bỏ ta rồi, tại người ham-hố đời nầy, và đã đi qua thành Tê-sa-lô-ni-ca. Cơ-rết-xen đi trong xứ Ga-la-ti, còn Tít thì đi xứ Đa-ma-ti rồi. ¹¹ Chỉ có một mình Lu-ca ở với ta. Hãy đem Mác đến với con, vì người thật có ích cho ta về sự hầu việc lắm. ¹² Ta đã sai Ti-chi-cơ sang thành Ê-phê-sô. ¹³ Khi con sẽ đến, hãy đem áo choàng mà ta để lại tại nhà Ca-bút, thành Trô-ách, cùng những sách-vở nữa, nhứt là những sách bằng giấy da. ¹⁴ A-léc-xan-đơ, thợ đồng, đã làm hại ta nhiều lắm; tùy theo công-việc hắn, Chúa sẽ báo-ứng. ¹⁵ Con cũng phải coi chừng người đó, vì hắn hết sức chống-trả lời chúng ta.

¹⁶ Khi ta binh-vực mình lần thứ nhứt, chẳng có ai giúp-đỡ; hết thảy đều lìa-bỏ ta. Nguyền xin đều đó đừng đổ tội về họ! ¹⁷ Nhưng Chúa đã giúp-đỡ ta và thêm sức cho ta, hầu cho Tin-lành bởi ta được rao-truyền đầy-dẫy, để hết thảy dân ngoại đều nghe; ta lại đã được cứu khỏi hàm sư-tử. ¹⁸ Chúa sẽ giải-thoát ta khỏi mọi đều ác và cứu-vớt ta vào trong nước trên trời của Ngài. Nguyền xin sự vinh-hiển về nơi Ngài muôn đời không cùng! A-men.

¹⁹ Hãy chào-thăm Bơ-rít-ca và A-qui-la, cùng người nhà Ô-nê-si-phô-rơ. ²⁰ Ê-rát ở lại tại thành Cô-rinh-tô, còn Trô-phim đương đau-ốm, ta để ở lại tại thành Mi-lê. ²¹ Con hãy cố sức đến trước mùa đông. Ơ-bu-lu, Bu-đen, Li-nút, Cơ-lau-đia cùng anh em thảy đều chào-thăm con.

²² Nguyền xin Chúa ở cùng tâm-thần con! Cầu-xin ân-điển ở cùng các anh em!

Không có ghi chép nào cho thấy liệu Ti-mô-thê đã có thể ở cùng với Phao-lô trước khi Phao-lô qua đời hay không. Mặc dù ngày tháng và hoàn cảnh chính xác về cái chết của Phao-lô không được biết, sự đồng thuận lịch sử sớm xác định rằng Phao-lô đã chết như một vị tử đạo. Trong mọi trường hợp, bức thư thứ hai gởi cho Ti-mô-thê rõ ràng là bức thư cuối cùng của Phao-lô.